Dołącz do czytelników
Brak wyników

Co nowego w biologii?

5 listopada 2019

NR 36 (Listopad 2019)

Teoria będzie potrzebna

0 12

Współczesne czasy nie sprzyjają teoretycznej refleksji. Dużo mówi się o bezpośrednich zastosowaniach praktycznych – tu i teraz. Niestety ten szalony trend nie ominął także ekologii – nauki zajmującej się relacjami organizmów ze środowiskiem. Tymczasem ekologia, w najlepszym wypadku, uważana jest za dziedzinę mającą semantycznie zastąpić ochronę środowiska. Tym samym gubi status nauki podstawowej, z chłodnym matematycznym wręcz podejściem zastępowalnym odczuciami, którymi znacznie łatwiej manipulować. Krótkoterminowo niektórzy wyobrażają sobie nawet zyski z takiego podejścia – wszak dzięki niemu ludzie słyszeli o kolejnym wielkim wymieraniu gatunków, dziurze ozonowej, katastrofie klimatycznej i niebezpieczeństwach stosowania plastiku. Jeśli zauważamy, że poza sporami politycznymi niewiele z tych emocji wynika, to powinniśmy raczej się zastanowić, co zrobić, by naszym światem zarządzać w lepszy sposób. Wymaga to jednak powrotu do teorii, także w ekologii, z jej podstawami matematycznymi i szukaniem relacji pomiędzy badanymi elementami ekosystemów. Zarówno w skali mikro, jak i w skali makro, po to, by uzyskać prawidłowe dane do opracowywania różnego rodzaju modeli. To modele teoretyczne często pozwalają dostrzec, gdzie tkwi słabość naszego wcześniejszego rozumowania. Który element wymaga dalszego zrozumienia i podjęcia nowych badań, a znaczenie którego jest przeszacowywane. I wszystko jedno, czy interesuje nas funkcjonowanie całej planety, walka ze szkodnikami upraw, zarządzanie populacjami zwierząt łownych czy obliczanie prawdopodobieństwa spotkania nowego gatunku ptaka, celem uzupełnienia swoje własnej, hobbistycznej listy, li też wpięcie do gabloty wcześniej nieznajdowanego okazu chrząszcza. Dlaczego o tym wspominam? Dlatego, że obserwuję od lat – nie tylko ja sam, ale na przykład autorzy cytowanej pracy – bardzo niepokojące zjawisko: osoby, najczęściej uczniowie – bo wtedy zaczyna się przygoda z podpatrywaniem przyrody – zainteresowani roślinami, owadami, ptakami czy szeroko pojętą ochroną środowiska, zupełnie ignorują znaczenie matematyki. Wydaje im się tr...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań czasopisma "Biologia w Szkole"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy