Dołącz do czytelników
Brak wyników

Akademia rozwoju

18 września 2018

NR 12 (Listopad 2015)

Pewnym siebie być…

0 151

Zdobyć większą pewność siebie – to marzenie wielu z nas. Pomaga ona lepiej radzić sobie w życiu. Sprawia, że zwiększa się efektywność naszego działania. Pozwala zawalczyć o swoje. Czy koniecznie trzeba się z nią urodzić? A może są konkretne sposoby, które pozwalają nauczyć się większej pewności siebie w codziennym życiu?

Brak pewności siebie to doświadczenie dosyć powszechne i uniwersalne dla wielu ludzi. Ponad 80% dorosłych osób przyznaje, że odczuwało ją w jakimś konkretnym momencie swojego życia, w stosunku do określonych ludzi lub w wybranych sytuacjach. Dla blisko połowy tej grupy stanowi to dosyć poważny problem w relacjach z innymi1.

Pojęcie pewności siebie można rozumieć na wiele różnych sposobów. Jako ulotną emocję, która sprawia, że w danym momencie mamy odwagę, aby podjąć działanie. Jako stan, w którym akceptujemy siebie w całości i czujemy się dobrze we własnej skórze. Ale… Pewność siebie to nie przekonanie, że jest się lepszym od innych, buta, chamstwo i arogancja. Nie jest nią również stan pozbawiony jakichkolwiek obaw, wątpliwości, lęków i poczucie, że każdy cel jest do zrealizowania, a my ­możemy wszystko. 
 

W pełniejszej definicji pewności siebie warto uwzględnić cztery najważniejsze elementy składowe:

  1. Świadomość siebie – kontakt ze swoimi emocjami, wartościami, potrzebami i celami, jakie chcemy osiągnąć.
  2. Przeważającą pozytywną ocenę samego siebie – znajomość własnych zalet i zasobów, tendencja do koncentrowania się na nich i umiejętność sięgania po nie w obliczu trudności.
  3. Akceptację swoich wad i niedoskonałości – wyrozumiałość wobec siebie, umiejętność wybaczania sobie swoich błędów i dzięki temu kontynuowanie działania. 
  4. Umiejętność działania pomimo strachu, niepewności i odczuwanych wątpliwości.

Innymi słowy, pewność siebie oznacza, że jesteśmy ­PEWNI tego, kim jesteśmy, jacy jesteśmy, jakie mamy zalety, a jakie wady. Jesteśmy PEWNI, które z naszych zalet pomogą stawić nam czoła wyzwaniom. PEWNI, że chcemy podjąć próbę, zaryzykować. PEWNI, jaki jest nasz cel, do czego zmierzamy. I w końcu PEWNI, że jeśli nawet nam się nie uda, nic się złego nie stanie.

Zastanów się:
✔Czym dla ciebie jest pewność siebie? Jak objawia się ona u ciebie? Po czym rozpoznajesz ją u innych?
✔W jaki sposób pewność siebie może pomagać?
✔Czym dla ciebie jest brak pewności siebie? Jakie jego objawy dostrzegasz u siebie, a jakie u innych osób?
✔Jaką rolę, funkcję w naszym życiu może spełniać brak pewności siebie? Po co on jest? Czemu służy?

Poznanie siebie

Najważniejszy krok w budowaniu pewności siebie to nawiązanie i pogłębianie kontaktu z samym sobą: wiedza, kim jesteśmy, co czujemy, myślimy, jak zachowujemy się w danej sytuacji, jakie rządzą nami ogólniejsze przekonania i założenia, z jakimi potrzebami się one wiążą. Większa samoświadomość to porządek w nas samych, który sprawia, że jesteśmy swobodniejsi w kontaktach z ludźmi, szybciej dokonujemy wyborów, trafniejsze podejmujemy decyzje. Prostym sposobem na pogłębienie samoświadomości są codzienne pytania. Dzięki nim możemy rozwijać wiedzę na swój temat, obserwować nasze reakcje, następujące w nas zmiany, być uważniejsi na samych siebie i wszystko to, co dla nas ważne.

Ćwiczenie:

Porządkuj swoją głowę, jak najczęściej odpowiadając sobie na następujące pytania:
✔Kim jesteś? Wskazuj jak najwięcej swoich ról życiowych.
✔Jaki jesteś? Wskaż to, co postrzegasz jako swoje wady i zalety.
✔Jakie wartości wyznajesz? Co jest dla ciebie naprawdę ważne w życiu?
✔Czego potrzebujesz od samego siebie, od innych, od świata?
✔Czego ci dzisiaj najbardziej brakowało?
✔Co cię dzisiaj ucieszyło i za co jesteś wdzięczny?

Samoakceptacja

Kiedy już wiemy, jacy jesteśmy, nie zawsze ta wiedza nam odpowiada. Zwłaszcza kiedy dotyczy naszych ułomności, wad i wszystkiego tego, czego w sobie nie lubimy. Prawdziwa pewność siebie zaczyna się tam, gdzie jest w nas pełna zgoda na własne ograniczenia. Jeśli jej zabraknie, możemy mówić jedynie o pozorach pewności siebie.

Ćwiczenie:

Przyznaj się przed samym sobą, jakich trzech cech nie akceptujesz w sobie najbardziej. Zanotuj je. Zastanów się i wypisz jak najwięcej korzyści, które wynikają dla ciebie z faktu ich posiadania. Pomyśl również, jakie zyski czerpią z tych cech ludzie, którzy cię otaczają. Co odkryłeś? Czy coś zmieniło się w twoim postrzeganiu tych cech? 
Dopiero wtedy, kiedy zaakceptujesz niechcianą część samego siebie, możesz coś z nią zrobić. Czasami zdecydujesz się ją zmienić. Innym razem możesz uznać, że wcale aż tak bardzo ci ona nie przeszkadza.

Pewność siebie to również bycie zadowolonym z samego siebie. Jeśli nieustannie towarzyszy nam poczucie niespełnienia, mamy wrażenie, że mogliśmy bardziej, więcej, lepiej, warto sprawdzić, czy potrafimy dostrzegać i doceniać własny wysiłek, starania. Pomocne w tym może być – nie tylko w chwilach sukcesów, ale przede wszystkim w porażkach – kierowanie własnej uwagi na to, co – naszym zdaniem – zrobiliśmy dobrze, za co możemy siebie pochwalić, z czego możemy być dumni, za co możemy sobie podziękować itp.

Warto pamiętać, że to, co jest poważną barierą na drodze ku akceptacji siebie, to tendencja do porównywania się z innymi. W pewności siebie wcale nie chodzi o to, abyśmy byli najlepsi czy chociażby lepsi od innych. Ważne, abyśmy znali i cenili własną wartość – taką, jaka ona jest. 

Ćwiczenie:

Zastanów się, czy w twoim życiu jest taka osoba lub osoby, do których się porównujesz. Dlaczego wybierasz właśnie tego człowieka lub tych ludzi? Co chcesz osiągnąć poprzez takie porównanie się? Jak wypadasz w tym zestawieniu? Jak to wpływa na twój nastrój, chęci do działania i pewność siebie? Co by się stało, gdybyś przestał porównywać się do innych? Jakie zmiany przyniosłoby to w twoim życiu? 

Uwierzyć i zaufać

Pewność siebie to zaufanie do siebie połączone z wiarą we własne możliwości, ale nie bezgraniczne i nie nierealistyczne. Chodzi tu raczej o głębokie przekonanie, że jesteśmy w stanie sobie poradzić (bo mamy konkretne umiejętności lub potrafimy się ich nauczyć) z tym, co zdecydowaliśmy (a jakakolwiek jest nasza decyzja, jest ona słuszna i mamy powody, aby dokonać takiego wyboru).

Co zrobić, aby rozwijać w sobie taką postawę? Możemy wykorzystać następujące kroki:

  1. Mieć intencję, aby w siebie wierzyć i jak najczęściej przypominać sobie o tym.
  2. Myśleć o sobie jako o ekspercie od swoich spraw. Zawsze najpierw pytać samych sieb...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań czasopisma "Biologia w Szkole"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy