Spór o przynależność wirusów do świata organizmów żywych lub martwych trwa od wielu lat. Spowodowany jest on głównie tym, że nie ma w biologii powszechnie uznawanej definicji życia ani materii ożywionej. Wirusy są tworami bardzo intrygującymi. Mają niesamowicie prostą budowę – złożone są z materiału genetycznego (nić DNA lub RNA) i niewielu białek tworzących kapsyd, czyli specyficzną „kapsułkę” otaczającą kwas nukleinowy.
Kategoria: Artykuły
Większość zwierząt unika miejsc, w których znajdują się ich martwi krewniacy, kojarząc je z zagrożeniem. Jednak znane są gatunki, które odwiedzają swoich zmarłych towarzyszy, głównie należą tu ssaki, np. słonie, delfiny i szympansy. Zwłaszcza u słoni to zachowanie jest bardzo rozwinięte, a zwierzęta te przychodzą nawet do samych kości swoich pobratymców. Pewne badania wskazują nawet na coś w rodzaju przechodzenia przez nie żałoby po śmierci bliskiego krewniaka.
Niektóre rośliny otwierają kwiaty tylko raz, a inne potrafią robić to wielokrotnie co nazywamy nyktynastią. Przyczyną takiego zachowania jest ochrona organów kwiatowych oraz pyłku. Sam mechanizm otwierania i zamykania kwiatów był wielokrotnie badany przez fizjologów i jest stosunkowo dobrze poznany. Mogą na niego wpływać zarówno czynniki środowiskowe jak temperatura i wilgotność powietrza oraz czynniki wewnętrzne, np. fitohormony. Nie do końca poznane zostały jednak mechanizmy ewolucyjne odpowiadające na pytanie, dlaczego właściwie zamykanie kwiatów na noc się roślinom opłaca. Teoretycznie proces zamykania kwiatów generuje koszty związane z samym zamykaniem, jak i skracaniem okresu, kiedy roślina może być zapylona, tak więc powinien istnieć ważny czynnik ewolucyjny generujący jakieś zyski przewyższające ponoszone straty. Przyjrzeć się temu problemowi postanowili słowaccy naukowcy, a wyniki ich badań ukażą się wkrótce w uznanym czasopiśmie botanicznym.
Izrael znany jest z doskonałego poziomu edukacji szkolnej i studiów wyższych. Przyglądamy się problemom edukacji przyrodniczej tamże, rozmawiając z prof. Reuvenem Yosefem, obecnie pracującym jako nauczyciel w szkole średniej w znanym kurorcie Eilat nad Morzem Czerwonym.
Jest jednym z siedmiu gatunków łabędzi na świecie. Należy do największych przedstawicieli tej grupy ptaków. W Polsce obecnie występuje powszechnie, choć jeszcze 50 lat temu był liczniejszy tylko na północy i zachodzie kraju.
Chociaż najczęściej partnera do rozrodu wybiera samica, tam gdzie konkurencja o nią jest duża i gdzie samiec musi włożyć dużo wysiłku w reprodukcję, to on wybiera najbardziej atrakcyjną samicę gwarantującą sukces rozrodczy. Pozwala to na rekompensatę kosztów związanych z reprodukcją,
które ponosi.
Za oknem zima, a wielu z nas w tym momencie marzy o rozgrzewającym letnim słońcu, o jego promieniach przenikających do najniższych warstw lasu przez ulistnione konary drzew. O tych samych promieniach wybudzających nas z krótkiej nocy i bocianach zdobywających pokarm na podmokłych łąkach, nad którymi rozbrzmiewają donośne piosenki skowronków. Wiele osób marzy wreszcie o tym, aby zobaczyć to wszystko, mając na sobie tylko sandały, przewiewne spodenki, podkoszulek z fajnym wzorem i czapkę z daszkiem ochraniającą głowę przed słońcem.
O wykorzystaniu komiksów w edukacji przyrodniczej, jak i o autorze poczytnych komiksów i książek dla dzieci – dr. Tomaszu Samojliku pisałem już obszerniej na łamach Biologii w Szkole. Jednak książka O rety! Przyroda jest tak niezwykła, że uzasadniony jest wykrzyknik w tytule.
Zmysł wzroku możemy zdefiniować jako zdolność do odbierania bodźców wywołanych przez pewien zakres promieniowania elektromagnetycznego wraz z czynnościami związanymi z analizą tych bodźców. Pod względem ilości zdobywanych dzięki niemu informacji wzrok jest najważniejszym zmysłem człowieka. Zakres promieniowania o długości w zakresie 400–700 nm, na które jest czuły ludzki wzrok, nazywamy światłem widzialnym. Ma to związek z występowaniem w naszej siatkówce trzech typów fotoreceptorów (poza nieczułymi na barwę pręcikami odpowiedzialnymi za widzenie w warunkach słabego oświetlenia) nazywanych czopkami: czułych na światło niebieskie, czerwone i zielone. Zakres widzenia innych organizmów może być znacząco różny od naszego.
Gra dydaktyczna powstała w ramach zajęć „Edukacja ekologiczna i prozdrowotna” realizowanych na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu i prowadzonych przez dr Renatę Dudziak. Gra ma na celu powtórzenie i utrwalenie wiadomości związanych z działem „Ochrona środowiska”. Zajęcia z użyciem tej gry zostały przeprowadzone kilkakrotnie dla gimnazjalistów z poznańskich szkół w ramach powtórki do egzaminu gimnazjalnego. Autorkami są Marta Sowińska, Sylwia Wieczorek oraz Katarzyna Kulus, które ukończyły Wydział Biologii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, kierunek: biologia, specjalność: nauczanie biologii i przyrody.
Największy rozwój świadomości ekologicznej datuje się na XX w. W krajach wysoko rozwiniętych oraz bogatych społeczeństwach zaczęła szerzyć się myśl ekologiczna. Za ważne czynniki sprzyjające temu zjawisku można uznać globalizm, rozwój mass mediów, a także wzrost ilości osób wykształconych.
Sposoby zdobywania pożywienia są ściśle związane ze środowiskiem życia zwierząt i nierozłącznie wpisane w ich strategie przeżycia. W toku ewolucji zwierzęta, poszukując swojej niszy ekologicznej, wykształciły niesłychanie finezyjne i skomplikowane metody zdobywania i pobierania pokarmu. Począwszy od najmniejszych, zupełnie niepozornych zwierząt jednokomórkowych, po najbardziej zaawansowane ewolucyjnie kręgowce.